اگر بخواهید در مورد ارتودنسی بیشتر بدانید باید ابتدا از ریشه شناسی کلمه آن شروع کینم که ارتودنسی یکی از شاخه های دندانپزشکی است که از دو کلمه «ارتو» به معنای «راست» و «درست» و «دنس» به معنای «دندان» ترکیب شده است.ارتودنسی به اصلاح نامنظم بودن دندان ها و نامتقارن بودن  فک ها می پردازد و در رفع مشکلاتی مانند بلعیدن غذا، تکلم، تنفس دهانی  و سردرد نیز می تواند موثر واقع شود.می توان گفت پروسه های درمانی در این روش بیشتر جنبه زیبایی دارد اما هدف از ارتودنسی  بهبود عملکرد دهان و فک است.

انواع ارتودنسی

  • ارتودنسی ثابت

در این نوع ارتودنسی اجزای کوچکی چون براکت ها بر روی دندان چسبانده می شوند که با کمک کش ها و سیم های مخصوصی باعث حرکت دادن دندان ها می شود، این نوع ارتودنسی علاوه بر حرکت دندان ها ریشه ها را نیز حرکت می دهد؛ درنتیجه ارتودنتیست می تواند کنترل بیشتری بر روی دندان ها داشته باشد.برای چک و منظم کردن براکت ها باید به طور منظم و ماهانه نزد ارتودنتیست خود بروید که پروسه درمانی می تواند چند ماه یا چند سال باشد.

  • ارتودنسی متحرک

قابلیت اصلی این نوع ارتودنسی، برداشتن و گذاشتن آن است که باید الاینرها حدود 20 الی 22 ساعت برای درمان داخل دهان قرار بگیرند، بیمار می تواند در هنگام غذاخوردن، مسواک زدن و نخ دندان کشیدن آن را از دهان خارج کند این نوع ارتودنسی به میزان همکاری بیمار وابسته است.الاینرها هر دو هفته یکبار باید تعویض شود و یک قالب جدید در هر جلسه باید ساخته شود که باعث گران بودن این نوع ارتودنسی شده است این نوع ارتودنسی به دلیل اینکه قابل رویت نمی باشد در دسته «ارتودنسی نامرئی» نیز جای می گیرد.

 

ژنتیک در بروز اختلالات دهانی و فک چه قدر نقش دارد؟

در کشور ما جلو بودن فک بالا و بینی بسیار شایع است پس در این مواقع بهتر است، پروسه درمانی در سنین کودکی حدود 10 سالگی انجام شود.

 

طول دوره درمانی با ارتودنسی چه قدر است؟

این شیوه به میزان ناهنجاری دهان و فک و سن بیمار بستگی دارد در حالت طبیعی افراد برای درمان می توانند در حدود 12 الی 18 ماه  به نتیجه مورد نظر خود برسند، اما اگر میزان ناهنجاری های دهان و فک شدید باشد بین 18 تا 24 ماه می تواند طول بکشد اگر مشکلات استخوانی نیز وجود داشته باشد باید حدود 6 تا 12 ماه نیز به مدت زمان ذکر شده اضافه کرد.

 

در مورد ارتودنسی بیشتر بدانید-2

 

کدام یک از لوازم ارتودنسی برای درمان می تواند گزینه مناسبی باشد؟

دستگاه های ارتودنسی به صورت ثابت و متحرک وجود دارند که در ارتودنسی متحرک بیمار می تواند آن را از دهان خارج کند اما در ارتودنسی ثابت این امکان وجود ندارد پس ارتودنسی متحرک به همکاری بیمار بستگی دارد اگر بیمار بعد از در آوردن بریس ها از دهان، فراموش کند آن را بر دهانش بگذارد یا آن را گم کند پروسه درمانی می تواند طولانی تر نیز شود.

 

آیا ارتودنسی درد دارد؟

در هنگام نصب دستگاه های ارتودنسی بر روی دهان ها ارتودنتیست می تواند با کمک داروهای بی حسی میزان درد را برای بیمار به صفر برساند اما چند ساعت بعد از نصب امکان درد به صورت خفیف وجود دارد که با استفاده از مسکن می توان درد را کاهش داد.

 

آیا بعد از ارتودنسی بیمار باید رژیم غذایی خاصی را مصرف کند؟

بعد از ارتودنسی در روزهای آغازین بیمار باید از غذاهای نرم و آبکی استفاده کند، پس از چند روز باید از جویدن مواد غذایی سفت و چسبنده به منظور جلوگیری از آسیب به براکت ها خودداری کند، باید مواد غذایی را خرد کند و با دندان های عقب خود بجود، رعایت بهداشت دهان و دندان نیز با نظارت بیشتری باید صورت بگیرد.

 

آیا ارتودنسی برای افرادی که لثه های بلندی دارند و هنگام خندیدن دندان ها همراه لثه پدیدار می شوند درمانی دارد؟

متخصص ارتودنسی برای درمان این نوع لبخند که «gummy smile»  خوانده می شود می تواند از دستگاه های ارتودنسی، لیزر و بوتاکس لثه استفاده کند که گاهی استفاده از هر سه روش برای درمان ضروری می باشد.

 

از چه زمانی متوجه نیاز به ارتودنسی می شویم؟

مشکلات دهان و فک در حدود 7 سالگی که بیشتر دندان های دائمی جلویی در آمده اند خود را نشان می دهند البته امکان تشخیص در سنین پایین تر نیز وجود دارد. در سنین 12 الی15 سالگی می توان تغییرات استخوانی برای بزرگ کردن فک را بهتر انجام داد اما به طور کلی بهترین سن برای درمان با ارتودنسی ثابت 12 سالگی است.

 

چرا رعایت بهداشت دهان و دندان در طول ارتودنسی مهم است؟

زیرا به دلیل وجود براکت و سیم ها امکان گیرکردن غذا بیشتر از قبل است همچنین امکان تمیز کردن دندان ها کمی مشکل است به همین دلیل بیمار می تواند از وسایل کمکی ارتودنسی برای تمیز کردن دندان هایش استفاده کند که بهتر است از دهان شویه نیز استفاده شود.

 

آیا لزومی به کشیدن دندان برای ایجاد فضای کافی برای فک وجود دارد؟

اگر بیمار دچار جلوزدگی یا نامرتبی دندان ها باشد پزشک در صورت صلاحیت نظر خود ممکن است دندان ها را بکشد یا از سایر روش های درمانی برای ایجاد فضای کافی در فک استفاده خواهد کرد.

 

عوارض ارتودنسی دندان چیست؟

ارتودنسی برای درمان مشکلاتی مانند کج بودن دندان به کار می رود که این عارضه می تواند باعث پوسیدگی دندان ها یا بیماری لثه شود، پس با ارتودنسی می توان از این مشکلات پیشگیری کرد. اگر ارتودنسی زیر نظر یک ارتودنتیست حاذق و ماهر انجام شود نمی تواند هیچگونه عارضه ای به همراه داشته باشد.

 

چگونه می توان از نامنظمی دندان ها جلوگیری کرد؟

پدر و مادر باید تا حد لزوم از مکیدن پستانک و شیشه توسط کودکانشان جلوگیری کنند، در مراقبت دندان های شیری باید مراقبت کافی داشته باشند زیرا در رشد دندان های دائمی نقش موثری دارند؛ تا حد ممکن نیز مصرف شیرینی و شکلات را برای کودکانشان محدود کنند.

 

ارتودنسی در بزرگسالان چگونه است؟

برای انجام ارتودنسی در بزرگسالی، هیچگونه محدودیت سنی وجود ندارد ولی از دهه سوم به بعد به دلیل محکم شدن استخوان ها امکان جا به جایی دندان ها کمی مشکل تر و زمان بر خواهد بود.